بین المللتحلیل

نشست کوالالامپور، آغاز پایان سلطه سعودی‌ها بود

«فِری مالزیا تودی» که یک پرتال خبری مستقل در مالزی و از پرمخاطب‌ترین سایت‌های خبری این کشور است، با انتشار یک گزارش تحلیلی- خبری به دلایل برگزاری نشست اخیر کشورهای جهان اسلام در کوالالامپور و اهداف پیدا و پنهان «ماهاتیر محمد» از برگزاری این نشست پرداخت؛ نشستی که با حضور سران ایران، ترکیه و قطر و به رغم فشارهای عربستان سعودی به میزبان برگزار شد.

در ابتدای این گزارش آمده است: «از نشست اخیر جهان اسلام در کوالالامپور که در آن سه تن از سران کشورهای مهم اسلامی حضور یافتند، به عنوان تغییر دهنده معادلات جهان اسلام در رابطه با عربستان سعودی توصیف شده است. کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند که این نشست یک تاثیر دومینو وار خواهد داشت و می‌تواند به تسلط سیاسی و معنوی این پادشاهی نفتی بر دولت‌های اسلامی پایان دهد».

افسانه خادمین شریفین و رهبری سعودی‌ها تمام شد

یک دیپلمات سابق مالزیایی که در کشورهای منطقه غرب آسیا کار کرده، معتقد است، «نشست کوالالامپور از منظر سیاسی به قلب یک افسانه  طولانی مدت ضربه زد و آن اینکه رهبران اسلامی مجبور بودند در محافل عمومی از مواضع ریاض پیروی کنند».

این دیپلمات که نخواست نامش فاش شود، افزود: «این نشست، عملا این افسانه و عقیده که ریاض به دلیل خادمین شریفین بودن، نقش رهبری جهان اسلام  دارد را از درون تهی کرد».

طبق این گزارش، شاهان سعودی با توجه به اهمیت شهرهای مقدس مکه و مدینه، پشت سر هم از لقب خادمین شریفین استفاده کرده‌اند شهرهایی که نقطه عطف حضور سالیانه حجاج مسلمان و بازدید میلیون‌ها نفر از این دو شهر بوده‌اند.

«فری مالزیا تودی» می‌نویسد: «نشست کوالالامپور به رغم کارزار مخفی ریاض در میان متحدانش برگزار شد و سبب شد که اغلب کشورهای حاشیه خلیج فارس در آن حضور نیابند و هیات‌های سطح پایینی از کشورهای غیر عربی دریافت‌کننده کمک مالی سعودی در آن شرکت کنند. فری مالزیا تودی هفته گذشته به نقل از منابع دیپلماتیک خبر داده بود که امتناع ماهاتیر از تن دادن به فشارها برای برگزار نکردن این نشست سعودی‌ها را بسیار عصبانی کرد؛ نشستی که آغاز آن در نتیجه تلاش مشترک مالزی، پاکستان و ترکیه بوده است».

فشارهای شدید سعودی‌ها به مالزی و پاکستان برای لغو نشست کوالالامپور

طبق گزارش این رسانه مالزیایی، «عمران خان» نخست‌وزیر پاکستان سفر خود به مالزی برای حضور در نشست کوالالامپور را در لحظه آخر لغو کرد و دلیل لغو این سفر هم تهدید عربستان سعودی به قطع کمک‌های مالی ریاض به اسلام آباد بوده است.

فری مالزیا تودی ادامه داد: «سه تن از سران کشورهای اسلامی که در نشست حضور یافتند، جزو سرسخت‌ترین دشمنان سعودی‌ها بودند: رجب طیب اردوغان از ترکیه، شیخ تمیم بن حمد آل ثانی از قطر و حسن روحانی رئیس‌جمهور ایران. برخی از حلقه‌های حامی سعودی در مالزی که شخصیت‌های دولت سابق این کشور را شامل می‌شد، کسانی که علنا به ائتلاف با دولت وهابی (عربستان سعودی) پیوسته بودند، نشست کوالالامپور را نشست ناکام خواندند اما “عظام تمیمی” فلسطینی مستقر در لندن که از منتقدان جدی سعودی است، اعتقاد دارد نشست کوالالامپور نشان داد که رهبران کشورهای کلیدی اسلامی تصمیم گرفته‌اند سیاست‌ها یا مواضعی را اتخاذ کنند که با احساسات مردمانشان هماهنگ‌تر باشد».

تمیمی که مدیر شبکه تلویزیونی ماهواره‌ای «الحوار» است، اعتقاد دارد رهبران حاضر در نشست کوالالامپور به ایجاد یک ائتلاف در برابر «ائتلاف نیروهای ضد انقلابی در جهان اسلام به رهبری سعودی و امارات» نزدیک شدند.

او به فری مالزیا تودی گفت: «من امیر قطر را به خاطر مقاومت کردن در برابر فشارهای کشورهای بزرگتر از قبیل عربستان سعودی و مصر بر کشور کوچکش تحسین می‌کنم».

نشست کوالالامپور به دنبال یک ائتلاف در جهان اسلام علیه عربستان و امارات

از نظر «مصطفی آیکول» اندیشمند و تحلیلگر ارشد ترکیه‌ای، نشست کوالالامپور توانست یک روایت طولانی مدت ضد شیعی جهان سُنی علیه ایران را بشکند.

وی به فری مالزیا تودی گفت: «امروز، فرقه‌گرایی یک مشکل بزرگ در جهان اسلام است و آنطوری که برخی فکر می‌کنند، راه درست مدیریت کردن آن این نیست که یک “بلوک سُنی” علیه ایران ساخته شود بلکه اصلا نباید هیچ بلوکی تشکیل شود».

از نظر یک عضو حزب «عدالت مردم» مالزی، ماهاتیر محمد با برگزاری نشست کوالالامپور به دنبال یک «جدا شدن تمیز» از سیاست‌های حمایتی دولت‌های قبلی مالزی از عربستان سعودی است. ریاست این حزب بر عهده «انور ابراهیم» معاون نخست‌وزیر مالزی است. ماهاتیر محمد پیشتر قول داد، نوامبر سال آینده قدرت را به ابراهیم تحویل دهد.

یک دیپلمات سابق مالزیایی هم با اشاره به میزبانی عربستان سعودی از پایگاه‌‌های نظامی آمریکا، درباره مواضع ماهاتیر محمد و برگزاری نشست کوالالامپور گفت: «او (نخست‌وزیر مالزی) نمی‌تواند همچنان به انتقاد کردن از غرب ادامه دهد و به یک دولت اسلامی که قدرت نظامی غربی را چرب می‌کند، وفادار بماند».

ماهاتیر محمد کاملا به پشتوانه مهندسی و نظامی ایران واقف است

فری مالزیا تودی در این گزارش تحلیلی می‌نویسد: «ماهاتیر در سخنرانی اختتامیه نشست کوالالامپور در یک اظهارنظر نادر توسط رهبر یک کشور مسلمان سُنی، ایران را ستود. منابع مطلع گفتند که نخست‌وزیر کاملا از واکنش منفی  اسلام‌گرایان محافظه‌کار و فرماندهان نظامی مالزیایی تحصیل‌کرده در غرب (به ستایش او از ایران) اطلاع داشت، اما یک منبع نظامی مالزی به فری مالزیا تودی گفت، بسیاری از افراد متوجه “سرنخ‌های مخفی” سخنرانی اختتامیه ماهاتیر و اشاره او به گنجینه مهندسان ایرانی نشدند. او گفت که وحدت جهان اسلام، اسلام هراسی و حتی دینار طلایی، “فقط دکورهای روی دیوار” بوده‌اند و افزود، ماهاتیر به دنبال یک چیز بزرگ‌تر بود. از نظر این منبع نظامی مالزیایی، ماهاتیر کاملا از فناوری پیشرفته ایران آگاهی دارد، فناوری که منتقدان غربی و اسرائیلی ایران هم به آن اذعان کرده‌اند.

سخنرانی ماهاتیر محمد در نشست کوالالامپور

از نظر فری مالزیا تودی، «ایران یک صنعت داخلی پویا برای نیازهای نظامی و هوانوردی خود دارد و به تعداد متخصصان دانشگاهی در زمینه تحقیقات فناوری و بیش از ۳۰ پارک علم و فناوری در سراسر این کشور می‌بالد. ایران احتمالا بیشترین متخصصان امور تحقیقات فناوری را در اختیار دارد».

یک منبع نظامی مالزی به فری مالزیا تودی در این باره گفت: «ماهاتیر از این توانمندی کاملا اطلاع دارد و او در تشخیص مزایای بالقوه داخلی این موضوع (برای مالزی)، ۱۰۰ گام از دیگر رهبران جهان اسلام جلوتر است».

آمریکا به مالزی برای مقابله با چین نیاز دارد

این منبع نظامی با رد تاثیرات منفی مواضع تند ماهاتیر محمد علیه آمریکا بر اقتصاد مالزی گفت: «از منظر استراتژیک، ایالات متحده در تلاش‌های خود برای مقابله با چین به ما نیاز دارد و به همین دلیل است که این کشور تجهیزات نظامی پیشرفته از قبیل رادارهای شناسایی ساحلی و تجهیزات هوایی پهپادی (در اختیار مالزی) قرار می‌دهد اما این اقدامات به مالزی از منظر اقتصادی منفعتی نمی‌رساند در نتیجه ماهاتیر دارد به دنبال دستیابی سریعتر به انتقال فناوری است اما او احساس می‌کند که غرب چنین چیزی را برای مالزی محقق نخواهد کرد و اینجا است که ترکیه و ایران وارد صحنه می‌شوند».

یک دیپلمات سابق مالزیایی در مصاحبه با «فری مالزیا تودی» به توانمندی‌های خاص سه کشور ایران، ترکیه و قطر در جهان اسلام اشاره کرده است.

به اعتقاد او، «ترکیه در جهان اسلام از یک قدرت و توان دیپلماتیک برخوردار است وگرنه چطور شما می‌توانید میزبان سفارت اسرائیل باشید و همچنان در جهان اسلام، بسیار محبوب باشید؟»

این دیپلمات که نخواست نامش فاش شود، درباره قطر اینطور گفت: «قطر با ثروت بزرگ خود و سرمایه‌گذاری‌هایش در مناطق مختلف جهان، برای خریدن متحدان بیشتر آمادگی دارد».

کشورهای اسلامی دیگر حاضر به پذیرش دستوران سعودی‌ها نیستند

«ظفر بنگاش» رئیس اندیشکده «بنیاد تفکر اسلامی معاصر» در کانادا درباره نشست کوالالامپور و توانمندی‌های کشورهای مالزی، ایران، ترکیه و قطر اظهارنظر جالبی کرد.

او گفت: «این چهار کشور هم وزن اقتصادی دارند (قطر و مالزی) و هم نظامی (ترکیه و ایران). این موضوع به جهان اسلام درباره اینکه شاید برخی از کشورهای اسلامی در حال متحد شدن برای پرداختن به برخی از مسائل حیاتی هستند، امید می‌دهد».

فری مالزیا تودی در پایین این گزارش می‌نویسد: «در حالی که گرد و خاک ناشی از نشست کوالالامپور دارد فرو می‌نشیند، هنوز خیلی زود است که بگوییم سعودی‌ها چه واکنشی نشان خواهند داد اما در حال حاضر وضعیت بدین گونه است: اتحاد نیروهایی که آمادگی پذیرفتن دستورات “خادمین شریفین” را ندارند».

برچسب ها

نوشته های مشابه

بستن